Cranberries: het goud van het eiland...
Op Terschelling groeit de van oorsprong Amerikaanse veenbes, ook wel lepeltjesheide genoemd, maar beter bekend onder de naam cranberry.
Tijdens de lange reizen in de tijd van de grote zeilschepen namen Amerikaanse schepen vaten met cranberries mee om de bemanning te beschermen tegen de scheurbuik. Het hoge gehalte aan vitamine C in de bessen was een probaat middel tegen deze gevreesde ziekte. Door hun natuurlijke waslaag bleven de bessen bovendien erg lang goed.
Op de zandbanken voor de kust van Terschelling zijn vele schepen vergaan. De lading dreef met de golven mee naar het strand. Daar stonden jutters al te kijken in de hoop iets van de lading te kunnen bergen. Een vat gevuld met wijn was een buitenkansje! Een jutter sleepte zo'n vat over het eerste duin, maar ontdekte tot zijn teleurstelling dat er alleen maar "zure bessen" in zaten. Het vat werd achtergelaten in een duinvallei. Daar vonden de zaden precies het goede milieu om te ontkiemen en zo verspreidde het plantje zich over Terschelling.
Cranberries werden al eeuwen geleden door Noord-Amerikaanse indianenstammen ontdekt als geneeskrachtige plant en voedingsmiddel. De bessen werden gebruikt voor het behandelen van wonden en het houdbaar maken van voeding, maar ook als huidverf en verfstof.
Toen de eerste landverhuizers zich in Amerika vestigden, kreeg de robijnrode bes zijn huidige naam. De bloei van de plant deed hen denken aan de kop van een kraanvogel (crane) en ze noemden de plant "craneberry", wat later werd verbasterd tot cranberry.
In de noordelijke staten van de VS en Canada zijn reusachtige velden te vinden. Op Terschelling is de oogst natuurlijk kleiner, maar van zeer hoge kwaliteit. Een deel wordt geoogst op speciaal in cultuur gebrachte gebieden, maar veel bessen groeien nog in het wild in de duinvalleien. Het dalende grondwater vormt momenteel een bedreiging voor deze planten, die erg van een vochtig milieu houden.
Overal op het eiland vind je winkels en restaurants met lokale cranberry-producten. Maar u kunt natuurlijk ook zelf iets lekkers bakken!
Voor meer informatie:
Grootste cranberry webshop van Nederland:
CranberryWinkel.nl
